Gyps fulvus
| Vos an lenga piemontèisa | |
| Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì. |
Gyps fulvusDescrissionËl Gyps fulvus (grifon) a l'é un gròss rapinant dla famija dj'Accipitrid, un dj'avoltòj pì gròss d'Euròpa. A l'ha na longhëssa ëd 95-110 cm, n'aliura ëd 2,4-2,8 m e un pèis ëd 6-11 kg . L'aspet a l'é col tìpich dj'avoltòj: la testa e 'l còl a son quatà mach da un cit piumin bianch (për fèila intré ant le carcasse), con un colar ëd piume sutil a la base dël còl . Ël piumagi a l'é color òcra o camoss (leonà), con le remigante e la coa pi scure . An vòl a ten ël còl ritirà a S, e la coa curta e quadrà a lo rend arconossìbil. A l'é 'n planador përfet e a peul resté an vòl për senten-e 'd km sensa bate j'ale . AmbientA viv an sle ròche a strapiomb, andoa a nidìfica an colònie . A frequenta ij teren duvert, le montagne e le colin-e, andoa a sërca 'd carcasse 'd bestie gròsse . A mangia mach ëd carògne (sapròfita), e a peul viagé përfond për trové da mangé. A fà 'n nil ëd branch an sle rochere e a duverta n'ùnich euv . DistribussionA l'é spantià an Euròpa meridional, Àfrica dël Nòrd e Asia ossidental, da la Spagna e Portugal a l'India . An Italia, la specie a l'era natural mach an Sardëgna (con na popolassion an chërsita), ma a l'é stàita reintroduvùa an vàire region (Friul, Abruss, Sicilia, Calabria, Basilicà e 'dcò an Piemont) . A l'é protegiù e a l'é arconossùa com specie "a arzigh mìnim" (LC) da l'IUCN a livel global . Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
|


