Orest Lenczyk
Orest Lenczyk jako szkoleniowiec Śląska Wrocław (2012) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Data i miejsce urodzenia |
28 grudnia 1942 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
11 czerwca 2024 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Obywatelstwo |
polskie | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Pozycja | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kariera seniorska[a] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kariera trenerska | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Dorobek medalowy | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Orest Lenczyk (ur. 28 grudnia 1942 w Sanoku, zm. 11 czerwca 2024 w Krakowie[1]) – polski piłkarz, trener i działacz piłkarski.
Trzykrotny zdobywca mistrzostwa Polski jako trener (z Wisłą Kraków 2x i Śląskiem Wrocław), dwukrotny srebrny medalista mistrzostw Polski (Stal Mielec, Śląsk Wrocław, GKS Bełchatów), dwukrotny brązowy medalista (Śląsk Wrocław, Ruch Chorzów), dwukrotny zdobywca Superpucharu Polski (Śląsk Wrocław, GKS Katowice), finalista Pucharu Polski (Zagłebie Lubin) i Pucharu Intertoto UEFA (Ruch Chorzów). Dwukrotnie wybierany trenerem roku w Polsce w plebiscycie Piłki Nożnej (1990, 2006), trener roku Ekstraklasy (2011).
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]
Młodość i wykształcenie
[edytuj | edytuj kod]Pochodził z rodziny nauczycielskiej[2]. Jego rodzice, Nestor (1901–1969[a]) i Zofia (1914–1994) Lenczykowie, pochodzili ze Lwowa, gdzie studiowali matematykę na Uniwersytecie Lwowskim[3]. Po przeprowadzce do Sanoka oboje byli nauczycielami; Nestor uczył matematyki, fizyki i astronomii w tamtejszym Prywatnym Gimnazjum Żeńskim im. Emilii Plater. Ponadto ukończył konserwatorium muzyczne w klasie skrzypiec i grał koncerty w Filharmonii Rzeszowskiej[4]. Siostra oraz brat Oresta kształcili się w zawodach medycznych[5]. W 1961 Orest Lenczyk ukończył Liceum Ogólnokształcące Męskie w Sanoku[6].
Ukończył przygotowanie pedagogiczne w Studium Nauczycielskim Wychowania Fizycznego w Gdańsku-Oliwie, a w latach 1964–1968 studiował na Wyższej Szkole Wychowania Fizycznego we Wrocławiu[7], uzyskując tytuł magistra za pracę pt. Wydolność 8–18 letniej młodzieży podczas obozu harcerskiego (promotorem był Bolesław Buła)[2].
Kariera piłkarska
[edytuj | edytuj kod]Karierę sportową rozpoczął w Sanoczance Sanok, pod koniec 1960 przekształconej w Stal Sanok[b]. Był w składzie drużyny, która w 1966 uwieczniła jubileusz 20-lecia istnienia klubu awansem do ówczesnej ligi okręgowej[8]. Grając w Sanoku został powołany do kadry województwa[9], w tym w rozgrywkach o Puchar Michałowicza[7]. Następnie reprezentował barwy Stomilu Poznań, Ślęzy Wrocław i Moto Jelcza Oława. Grał głównie na pozycji lewego pomocnika[2]. Grając w drużynie Ślęzy równocześnie studiował. Karierę piłkarską zakończył z powodu kontuzji kolana[2][7][9][c].
Kariera trenerska
[edytuj | edytuj kod]Następnie od początku lat 70. rozpoczął pracę szkoleniową. W pierwszym sezonie pracy 1970/1971 awansował z Karpatami Krosno z klasy okręgowej do klasy międzywojewódzkiej tj. na trzeci poziom rozgrywkowy[10]. Od stycznia do czerwca 1972 był asystentem Nándora Hidegkutiego w Stali Rzeszów. W tym okresie zespół spadł do II ligi, zaś Lenczyk przeszedł do Siarki Tarnobrzeg, z którą w sezonie 1973/1974 zajął pierwsze miejsce w lidze międzywojewódzkiej i awansował do II ligi[11]. Po uzyskaniu tego sukcesu odszedł z Tarnobrzega i od 1 sierpnia 1974 był drugim trenerem I-ligowej Stali Mielec u boku głównego szkoleniowca, Zenona Książka[12], zdobywając z drużyną w sezonie 1974/1975 srebrny medal mistrzostw Polski[13]. W 1975 z polecenia Jerzego Talagi został zatrudniony jako II trener w Wiśle Kraków[2][14]. Dwa lata później zastąpił na stanowisku pierwszego trenera Aleksandra Brożyniaka i w sezonie 1977/1978 doprowadził Wisłę do pierwszego od 1950 tytułu mistrza kraju oraz do 1/4 finału Pucharu Mistrzów w sezonie następnym. W międzyczasie prowadził działalność gospodarczą w postaci firmy transportowej, a na początku lat 80. przebywał w Stanach Zjednoczonych (w tym w czasie stanu wojennego), gdzie pracował fizycznie w fabryce[3][15]. Po powrocie do Polski w 1982 został trenerem Ruchu Chorzów i z drużyną zdobył brązowy medal mistrzostw Polski w sezonie 1982/1983. W kolejnych latach kariery jeszcze trzykrotnie pracował w Wiśle Kraków (w latach 1984–1985, 1994, 2000–2001), zaś w ostatnim przypadku po wygraniu emocjonującego dwumeczu z Realem Saragossa (1:4, 4:1, k. 4:3) awansował z nią do drugiej rundy Pucharu UEFA. Latem 1985 został zaangażowany przez macierzystą Stal Sanok (wówczas w IV lidze międzyokręgowej) na stanowisku trenera-koordynatora, jednak wkrótce przyjął propozycję pracy z drużyną Igloopolu Dębica[16]. Od 1987 do 1988 był trenerem Widzewa Łódź[17].
Ponadto był trenerem głównie drużyn śląskich, m.in. trzykrotnie Ruchu Chorzów, dwukrotnie Katowic (runda wiosenna sezonu 1989/1990 i sezon 1990/1991, w którym został zwolniony w kwietniu 1991, następnie runda jesienna sezonu 1995/1996 – odszedł po 13 kolejkach) i Śląska Wrocław. W październiku 2005 w wieku 63 lat powrócił po trzyletniej przerwie do pracy trenerskiej, do Bełchatowa[2]. W pierwszym sezonie utrzymał go w ekstraklasie, a w kolejnym z zespołem, w którym grali m.in. Piotr Lech, Radosław Matusiak, Paweł Strąk, Łukasz Garguła i Dawid Nowak, zdobył wicemistrzostwo Polski 2006/2007. Został zwolniony w marcu 2008 po pięciu porażkach ligowych z rzędu[18].
16 kwietnia 2009 został trenerem pierwszoligowego Zagłębia Lubin, z którym wywalczył awans do Ekstraklasy. 17 czerwca 2009 oficjalnie poinformowano, że jego kontrakt, wygasający 30 czerwca, nie zostanie przedłużony. Jego następcą został Andrzej Lesiak. Od 12 sierpnia 2009[19] do 24 maja 2010 był trenerem Cracovii[20].
29 sierpnia 2009 roku po raz 480 poprowadził pierwszoligową drużynę stając się nowym rekordzistą Ekstraklasy (mecz Cracovia-Korona Kielce)[21]. 24 kwietnia 2010 poprowadził zespół ekstraklasowy po raz 500. w meczu kierowanej przez niego Cracovii z Polonią Bytom w Bytomiu[22]. 24 maja 2010 szkoleniowiec został zwolniony przez władze Cracovii z funkcji trenera[23]. Po zakończeniu sezonu 2009/2010 Lenczyk miał na swoim koncie 505 meczów, a jego bilans wynosił: 194 zwycięstwa, 155 remisów, 160 porażek, bramki 604-524.
27 września 2010 po raz drugi w karierze został trenerem Śląska Wrocław. Zastąpił na tym stanowisku Ryszarda Tarasiewicza. Z klubem podpisał kontrakt do czerwca 2012[24]. Przejął drużynę po początkowych siedmiu meczach sezonu 2010/2011 (w tym pięciu porażkach) i doprowadził ją do pierwszego od dwudziestu dziewięciu lat wicemistrzostwa kraju (do końca sezonu ponosząc jedynie dwie porażki). Rok później zanotował jeszcze lepszy wynik: zdobył ze Śląskiem drugie w swojej karierze i pierwsze od 35 lat (1977) w historii klubu mistrzostwo Polski. 31 sierpnia 2012, po dwóch kolejkach ligowych sezonu 2012/2013, jego umowa z klubem została rozwiązana za porozumieniem stron[25].
We wrześniu 2013 potwierdził, że przebywa na emeryturze[26]. 27 września 2013 roku (przed 10. kolejką sezonu) ponownie objął funkcję trenera drużyny Zagłębia Lubin podpisując umowę do końca sezonu 2013/2014[27]. 12 maja 2014, po 33 kolejce sezonu, został zwolniony z funkcji trenera Zagłębia Lubin[28].
Przed podjęciem pracy w Lubinie (połowa 2013) legitymował się bilansem 557 meczów w roli trenera klubów polskiej ekstraklasy[29][d]. Jest to wynik rekordowy spośród szkoleniowców prowadzących zespoły w historii najwyższej klasy rozgrywkowej w Polsce.
W czasie kariery trenerskiej od 1982 współpracował z dr. Jerzym Wielkoszyńskim, lekarzem fizjologiem i specjalistą fizjoterapii[3][7][15][30]. Prowadzone drużyny przygotowywał do sezonu w ośrodku w Spale[31].
Kariera działacza i praca szkoleniowa
[edytuj | edytuj kod]Przez około 15 lat współpracował z Polskim Związkiem Piłki Nożnej; w jego ramach był przez pięć lat członkiem zarządu, ponad 10 lat członkiem Wydziału Szkolenia, w tym wiceprzewodniczącym, członkiem Rady Trenerów[7][32], członkiem komisji licencyjnej, wykładowcą i członkiem rady programowej Szkoły Trenerów w Warszawie[9].
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]Był żonaty z Alicją, z którą miał troje dzieci: Joannę, Adriana i Aleksandrę[3][9]. Był grekokatolikiem[33]. Na stałe mieszkał w Krakowie[3]. Jego pasją była muzyka poważna, w tym filharmoniczna[34][35].
Zmarł 11 czerwca 2024 w wieku 81 lat[1]. Został pochowany 15 czerwca na cmentarzu Bielany w Krakowie[36].
Sukcesy szkoleniowe
[edytuj | edytuj kod]
|
|
Wyróżnienia
[edytuj | edytuj kod]- Trener roku w Plebiscycie tygodnika „Piłka Nożna”: 1990, 2006
- Trener sezonu według Ekstraklasy: 2011
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Według Wojciecha Sołtysa Nestor Lenczyk był pochodzenia ukraińskiego. Wojciech Sołtys: Polska Szkoła Handlowa / Polnische Öffentliche Handelsschule (1941–1944). W: Księga pamiątkowa szkół ekonomicznych w Sanoku 1925–1995. Sanok: 1995, s. 47. ISBN 83-903469-0-7.
- ↑ W okresie przygotowawczym do rundy wiosennej 1960/1961 klasy A, grając w barwach Stali Sanok zdobył gola w wygranym 2:0 meczu sparingowym z Krośnianką Krosno (w rundzie jesiennej tego sezonu sanocka drużyna występowała jeszcze pod nazwą Sanoczanki). Towarzyskie mecze. „Nowiny-Stadion”. Nr 12, s. 2, 20 marca 1961.
- ↑ Orest Lenczyk w różnych wywiad podał inny wiek zakończenia kariery: w jednym przypadku 28 lat, w innym 24-25 lat.
- ↑ Biorąc pod uwagę powyższe doniesienia medialne dotyczące rekordów meczów nr 480 i 500 oraz dodając do nich spotkania w kolejnych sezonach, aktualna liczba meczów (stan październik 2014) wynosi 584: Od 24 kwietnia 2010 pozostałe 5 meczów w sezonie 2009/2010, 23 mecze w sezonie 2010/2011, 30 meczów w sezonie 2011/2012, 2 mecze w sezonie 2012/2013, 24 meczów w sezonie 2013/2014.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Zmarł Orest Lenczyk [online], Śląsk Wrocław, 12 czerwca 2024 [dostęp 2024-06-12] (pol.).
- ↑ a b c d e f Orest Lenczyk. awf.wroc.pl. [dostęp 2013-08-22]. (pol.).
- ↑ a b c d e Orest Lenczyk: Pierwsze skrzypce. reprezentacja.com.pl, 2006-12-23. [dostęp 2013-11-09]. (pol.).
- ↑ Księga pamiątkowa 1928-2008 II Liceum Ogólnokształcącego im. Marii Skłodowskiej-Curie w Sanoku wydana z okazji jubileuszu 80-lecia szkoły, Sanok 2008 s. 137.
- ↑ Bartosz Janiszewski: Orest Lenczyk. Człowiek, który mógłby zastąpić Franciszka Smudę. newsweek.pl, 10 czerwca 2011. [dostęp 2014-10-08].
- ↑ Absolwenci. 1losanok.pl. [dostęp 2012-01-01]. (pol.).
- ↑ a b c d e Orest Lenczyk... zaprosił Weszło na rozmowę. weszlo.com, 26 lipca 2011. [dostęp 2014-08-26].
- ↑ Grzegorz Michalewski, Stal Sanok - sekcja piłki nożnej, Zeszyty Archiwum Ziemi Sanockiej, Rocznik nr 9, Sanocki sport, Sanok 2009, s. 52.
- ↑ a b c d Piłka to nie bumerang, Tygodnik Sanocki, nr 51/52 (789/790) z 22-29 grudnia 2006, s. 19.
- ↑ St. Pacławski. Karpaty wróciły do klasy M. „Nowiny Rzeszowskie-Stadion”. Nr 28, s. 1, 12 lipca 1971.
- ↑ Sport. Na pięć minut przed startem piłkarzy II ligi. „Nowiny Rzeszowskie”. Nr 223, s. 2, 16 sierpnia 1974.
- ↑ Sport. Orest Lenczyk II trenerem Stali Mielec. „Nowiny Rzeszowskie”. Nr 215, s. 5, 8 sierpnia 1974. Sport. Mecz we Wrocławiu nie będzie łatwy. „Nowiny Rzeszowskie”. Nr 223, s. 2, 16 sierpnia 1974.
- ↑ Sport. Stal Mielec. „Nowiny Rzeszowskie”. Nr 130, s. 7, 9 czerwca 1975.
- ↑ Jubileusz Lenczyka na ławce trenerskiej. przegladsportowy.pl, 2011-01-24. [dostęp 2013-08-22]. (pol.).
- ↑ a b Wielkoszyński: Z Orestem zaczęło się od milczenia. przegladsportowy.pl, 2010-01-19. [dostęp 2013-11-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-11-09)]. (pol.).
- ↑ Marian Struś. Orest Lenczyk – kołem ratunkowym sanockiego piłkarstwa?. „Gazeta Sanocka – Autosan”. Nr 23 (350), s. 7, 10-20 sierpnia 1985. Marian Struś. Sprawić prezent na 40-lecie klubu. „Gazeta Sanocka – Autosan”. Nr 24 (351), s. 7, Nr 24 (351) z 20-31 sierpnia 1985. Orest Lenczyk: Nie przyszedłem tu zamiatać. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 7, Nr 25 (352) z 1-10 września 1985. Adam Baszak, Józef Ząbkiewicz: 55 lat klubu sportowego „Stal” Sanok 1946–2001. Sanok: Miejski Klub Sportowy „Stal” Sanok, 2001, s. 110. ISBN 83-915504-0-0.
- ↑ Sport. Obiecująca inauguracja wiosny w Mielcu. „Nowiny Rzeszowskie-Stadion”. Nr 10, s. 1, 9 marca 1987.
- ↑ Bełchatów bez Lenczyka. sport.pl. [dostęp 2010-01-03]. (pol.).
- ↑ Orest Lenczyk trenerem Cracovii. 90minut.pl. [dostęp 2010-01-03]. (pol.).
- ↑ Komunikat Zarządu MKS Cracovia SSA. Cracovia.pl. [dostęp 2010-05-24]. (pol.).
- ↑ Orest "Nestor" Lenczyk - 480 spotkań na ławce trenerskiej w Ekstraklasie!. pilkanozna.pl, 2009-08-30. [dostęp 2013-12-03]. (pol.).
- ↑ 500 spotkań na ławce treneskiej w ekstraklasie! - niedościgniony Orest Lenczyk. sportowefakty.wp.pl, 2010-04-26. [dostęp 2013-12-03]. (pol.).
- ↑ Ekstraklasa. Orest Lenczyk zwolniony z Cracovii. sport.pl. [dostęp 2011-05-29]. (pol.).
- ↑ Orest Lenczyk trenerem Śląska Wrocław. liga.com.pl. [dostęp 2011-05-30]. (pol.).
- ↑ Trener Orest Lenczyk odchodzi ze Śląska. slaskwroclaw.pl. [dostęp 2012-08-31]. [zarchiwizowane z tego adresu (2 października 2013)]. (pol.).
- ↑ Orest Lenczyk: Stawowy i Smuda muszą spuścić z piłkarzy powietrze. dziennikpolski24.pl, 2013-09-20. [dostęp 2013-09-28]. (pol.).
- ↑ zaglebie.com. zaglebie.com, 2013-09-27. [dostęp 2013-09-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-09-30)]. (pol.).
- ↑ Piotr Stokowiec nowym trenerem Zagłębia. zaglebie.com, 8 maja 2014. [dostęp 2014-05-13].
- ↑ Encyklopedia Piłkarska FUJI, tom 42 podaje 557 meczów przed objęciem posady w Zagłębiu.
- ↑ Zmarł Jerzy Wielkoszyńsk. belsport.pl, 2010-06-09. [dostęp 2013-11-09]. (pol.).
- ↑ Wywiad z trenerem Zagłębia Lubin Panem Orestem Lenczykiem. spala.cos.pl. [dostęp 2014-10-08].
- ↑ Orest Lenczyk specjalnie dla nas!. radioszczecin.pl, 24 stycznia 2012. [dostęp 2014-10-08].
- ↑ Polsatsportpl, Orest Lenczyk zaskoczył wszystkich! "Nawet podczas pogrzebu to zrobił!" [online], www.polsatsport.pl, 19 czerwca 2024 [dostęp 2024-08-20] (pol.).
- ↑ T-Mobile Ekstraklasa: trenerzy ekstraklasy i ich hobby. przegladsportowy.pl, 27 grudnia 2011. [dostęp 2014-10-08].
- ↑ Stefan Szczepłek: Ktoś nie dotrzymał słowa. rp.pl, 25 września 2012. [dostęp 2014-10-08].
- ↑ Pogrzeb Oresta Lenczyka. Wybitny trener spoczął na krakowskich Bielanach [online], LoveKraków, 15 czerwca 2024 [dostęp 2024-06-16].
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Absolwenci I Liceum Ogólnokształcącego w Sanoku (1945–1973)
- Absolwenci Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
- Ludzie urodzeni w Sanoku
- Piłkarze Sanoczanki Sanok
- Piłkarze Stali Sanok
- Piłkarze Ślęzy Wrocław
- Polscy piłkarze
- Polscy trenerzy piłkarscy
- Trenerzy piłkarzy Karpat Krosno
- Trenerzy piłkarzy Siarki Tarnobrzeg
- Trenerzy piłkarzy Pogoni Szczecin
- Trenerzy piłkarzy Ruchu Chorzów
- Trenerzy piłkarzy Wisły Kraków
- Trenerzy piłkarzy Widzewa Łódź
- Trenerzy piłkarzy Śląska Wrocław
- Trenerzy piłkarzy Stali Mielec
- Trenerzy piłkarzy Zagłębia Lubin
- Trenerzy piłkarzy Cracovii
- Trenerzy piłkarzy GKS Bełchatów
- Trenerzy piłkarzy GKS Katowice
- Trenerzy piłkarzy Igloopolu Dębica
- Trenerzy piłkarzy Stali Sanok
- Działacze Polskiego Związku Piłki Nożnej
- Pochowani na cmentarzu na Bielanach w Krakowie
- Urodzeni w 1942
- Zmarli w 2024