Ozzy Osbourne
| Ozzy Osbourne | |
|---|---|
 | |
| Ffugenw | Ozzy Osbourne  |
| Ganwyd | 3 Rhagfyr 1948 Marston Green, Birmingham |
| Bu farw | 22 Gorffennaf 2025 o trawiad ar y galon Jordans |
| Label recordio | Epic Records |
| Dinasyddiaeth |  Lloegr |
| Galwedigaeth | canwr, cerddor, canwr roc, cyfansoddwr, canwr-gyfansoddwr |
| Arddull | cerddoriaeth metel trwm, cerddoriaeth roc caled, metal trwm traddodiadol, doom metal, shock rock, glam metal |
| Math o lais | tenor, bariton |
| Tad | Jack Osbourne |
| Mam | Lillian Unitt |
| Priod | Thelma Riley, Sharon Osbourne |
| Plant | Elliot Kingsley, Jessica Osbourne, Louis Osbourne, Aimee Osbourne, Kelly Osbourne, Jack Osbourne |
| Perthnasau | Elliot Kingsley |
| Gwobr/au | Grammy Award for Best Metal Performance, Grammy Award for Best Metal Performance, Grammy Award for Best Metal Performance, Grammy Award for Best Metal Performance, Grammy Award for Best Rock Album, Seren ar Rodfa Enwogion Hollywood, Rock and Roll Hall of Fame, MTV Europe Music Award for Global Icon |
| Gwefan | https://ozzy.com |
| llofnod | |
 | |
Canwr, cyfansoddwr caneuon a phersonoliaeth teledu oedd John Michael "Ozzy" Osbourne (3 Rhagfyr 1948 – 22 Gorffennaf 2025). Daeth yn enwog yn y 1970au fel prif leisydd y band Black Sabbath. Roedd hefyd yn artist unigol a ennillodd nifer o wobrau. Serennodd ef a'i deulu yn y rhaglen deledu realiti am eu bywyd, The Osbournes.
Bywyd cynnar
[golygu | golygu cod]Ganed Osbourne yn Aston, rhan o ddinas Birmingham, Lloegr, a dyna lle dreuliodd rhan fwyaf o'i ddyddiau cynnar.[1] Dywed i Osbourne ddioddef o anhawsterau dysgu (honir iddo fod yn dyslexic,[2][3]) gan wneud ei fywyd ysgol yn anodd.[1]
Y ddiweddarach, ffurfiodd Ozzy Osbourne fand ynghyd â chyn cyd-ddisgybl yn yr ysgol, Tony Iommi. Yn ystod y cyfnod hwn, roedd roc seicadelig yn boblogaidd iawn. I wahaniaethu eu hunain o'r dorf arferol, penderfynodd Iommi a'i bartneriaid wneud cerddoriaeth a oedd wedi ei ddylanadu'n drwm gan y blŵs gyda geiriau tywyll.[4] Amrywiodd enw'r band gan gynnwys Polka Tulk and Earth. Yn ystod ymarferion un diwrnod, sylwodd y band ar bobl yn ciwio tu allan i sinema lle roedd ffilm arswyd yn cael ei ddangos, sylwodd y chwarawr gitâr fâs, Geezer Butler, faint mor rhyfedd oeddi fod pobl yn hoffi cael eu dychryn. 'Black Sabbath', a gyfarwyddwyd gan Mario Bava oedd y ffilm. Wedi darllen llyfr yr ocwlt a fenthycodd gan Osbourne, cafodd Butler freuddwyd am ffigwr tywyll ar ben ei wely. Ysgrifennodd geiriau'r gân "Black Sabbath" yn dilyn hyn, un o'u caneuon cyntaf yn y steil newydd tywyll. Hon oedd prototype i steil diweddarach eu gyrfa.[5]
Gyrfa
[golygu | golygu cod]Black Sabbath
[golygu | golygu cod]- Prif: Black Sabbath
Er iddynt ond dderbyn buddsoddiad modest gan y label recordio Warner Bros. Records, fe gafodd Black Sabbath lwyddiant sydyn a pharhaol. Adeiladwyd y llwyddiant o gwmpas riffs gitâr Tony Iommi, geiriau Geezer Butler, wedi ei goroni gan lais iasol Osbourne. Fe werthodd eu recordiau cynnar, megis eu albwm cyntaf hunan enwyd a Paranoid, mewn niferoedd enfawr a chael eu chwarae ar yr awyr.
Gyrfa unigol
[golygu | golygu cod]Fe gollodd Osbourne ei le fel aelod o Black Sabbath yn 1979, yn bennaf oherwydd ei fod yn annibynadwy oherwydd ei ganmddefnydd o gyffuriau. Roedd holl aelodau'r band yn defnyddio cyffuriau, ond fe ddefnyddiodd Osbourne lawer mwy. Cymerodd cyn-ganwr Rainbow, Ronnie James Dio, ei le.[5]
Bywyd personol
[golygu | golygu cod]Roedd ganddo ddau o blant, Jessica and Louis, o'i briodas cyntaf i Thelma Riley. Roedd yn briod â Sharon, ac roedd ganddynt tri o blant - Aimee, Kelly and Jack.
Bu'n dioddef o afiechyd Parkinsons a phroblemau iechyd arall yn ei flynyddoedd olaf, ers cael ei anafu mewn cwymp yn 2019.
Chwaraeodd ei gig olaf gyda Black Sabbath yn stadiwm Villa Park ar 6 Gorffennaf 2025.[6]
Bu farw wythnosau yn ddiweddarach ar 22 Gorffennaf 2025. Cafwyd datganiad gan ei deulu yn dweud "Gyda thristwch na all geiriau gyfleu, rydym yn gorfod cyhoeddi bod ein hannwyl Ozzy Osbourne wedi marw y bore ma ... Roedd gyda'i deulu ac wedi ei amgylchynu gan gariad".[7]
Gitârwyr
[golygu | golygu cod]Gyda Black Sabbath
[golygu | golygu cod]- Tony Iommi (1968-1978 1980-1999, 2001-)
Unigol
[golygu | golygu cod]- Randy Rhoads (1979-1982)
- Bernie Torme (1982)
- Brad Gillis (1982)
- Jake E. Lee (1982-1987)
- Zakk Wylde (1987-1992, 1998, 2002-2004, 2006-present)
- Steve Vai (1994-1995)
- Alex Skolnick (1995)
- Joe Holmes (1995-2001)
- Jerry Cantrell (2004-2006)
Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]- ↑ 1.0 1.1 Ross Johnson (Ionawr 2005). What I've Learned: Ozzy Osbourne. Esquire (cylchgrawn).
- ↑ Bryan Appleyard (27 Tachwedd 2005). Blizzard of Oz. The Sunday Times (cylchgrawn).
- ↑ CNN.com ?.
- ↑ Barry Weber, a Greg Prato (cyd-awdur) (2007). Ozzy Osbourne - Biography.
- ↑ 5.0 5.1 William Ruhlmann (2003). Black Sabbath - Biography. All Music Guide.
- ↑ "Ozzy Osbourne dies just weeks after farewell show". Sky News (yn Saesneg). Cyrchwyd 2025-07-22.
- ↑ "Ozzy Osbourne wedi marw yn 76 oed". newyddion.s4c.cymru. 2025-07-22. Cyrchwyd 2025-07-22.
Dolenni allanol
[golygu | golygu cod]
- Gwefan swyddogol Ozzy Osbourne
- Ozzfest
- Gwefan Epic Records Ozzy Archifwyd 2010-03-04 yn y Peiriant Wayback
- Daisley-Kerslake Lawsuit Dismissed In U.S. Federal Court Archifwyd 2014-07-24 yn y Peiriant Wayback
- MTV.TV's guide to Ozzy's appearances on MTV's The Osbournes
- Ozzy talks Archifwyd 2008-06-03 yn y Peiriant Wayback about his new album "Black Rain"
- "The Wit & Wisdom of Ozzy Osbourne" Archifwyd 2008-02-02 yn y Peiriant Wayback 1972 interview with a drug-addled Osbourne (reprinted by Crawdaddy!).