Gini
Gwedd
| Gweriniaeth Ginil République de Guinée (Ffrangeg) 𞤖𞤢𞤱𞤼𞤢𞥄𞤲𞤣𞤭 𞤘𞤭𞤲𞤫 (Hawtaandi Gine) (Pulareg) | |
| Arwyddair | Gwaith, Cyfiawnder, Undod |
|---|---|
| Math | gwladwriaeth sofran, gwlad |
| Prifddinas | Conakry |
| Dinas fwyaf | Conakry |
| Poblogaeth | 12,717,176 |
| Sefydlwyd | 2 Hydref 1958 (Annibyniaeth oddi wrth Ffrainc) 5 Medi 2021 (Coup d'état) |
| Anthem | Liberté |
| Pennaeth llywodraeth | Bah Oury |
| Cylchfa amser | UTC+00:00, Africa/Conakry |
| Iaith/Ieithoedd swyddogol | Ffrangeg, languages of Guinea |
| Daearyddiaeth | |
| Gwlad | Gini |
| Arwynebedd | 245,857 ±1 km² |
| Gerllaw | Cefnfor yr Iwerydd |
| Yn ffinio gyda | Y Traeth Ifori, Gini Bisaw, Liberia, Mali, Senegal, Sierra Leone |
| Cyfesurynnau | 10°N 11°W |
| Gwleidyddiaeth | |
| Corff deddfwriaethol | Cynulliad Cenedlaethol |
| Swydd pennaeth y wladwriaeth | Arlywydd Gini |
| Pennaeth y wladwriaeth | Mamady Doumbouya |
| Swydd pennaeth y Llywodraeth | Prif Weinidog Gini |
| Pennaeth y Llywodraeth | Bah Oury |
![]() | |
| Ariannol | |
| Cyfanswm CMC (GDP) | $16,092 million, $21,228 million, $25,600 million |
| Arian | Guinean franc |
| Canran y diwaith | 2 ±1 canran |
| Cyfartaledd plant | 5.013 |
| Mynegai Datblygiad Dynol | 0.465 |
Gwlad ganolig ei maint ar arfordir Gorllewin Affrica yw Gini (Ffrangeg: Guinée) (Ffrangeg: République de Guinée). Arferid ei galw'n Gini Ffrengig ond, bellach, cyfeirir ati fel Gini Conacri ar lafar (Guinée-Conakry).
Mae'n ffinio â chwech o wledydd: Gini Bisaw a Senegal yn y gogledd, Mali i'r gogledd a'r gogledd-ddwyrain, Arfordir Ifori i'r de-ddwyrain, Liberia i'r de, a Sierra Leone i'r gorllewin. Mae'r rhan fwyaf o'r wlad yn wastadir arfordirol, corsiog mewn mannau, sy'n codi i ucheldiroedd a mynyddoedd. Pobl Fulani a Mandingo yw'r mwyafrif o'r trigolion. Siaradir Ffrangeg ac wyth iaith frodorol. Y brifddinas yw Conakry.
Roedd ei phoblogaeth yn 2016 oddeutu 10.5 miliwn o drigolion.[1] Daeth yn rhydd oddi wrth Ffrainc ar 2 Hydref 1958.
Oriel
[golygu | golygu cod]-
Mynydd Loura
-
Rhaeadr Tabouna
-
Rhaeadr Saala
-
Traeth ar Ynysoedd Los
Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]- ↑ Central Intelligence Agency (2009)', "Guinea", The World Factbook 2010
