Jump to content

Tapiserya kan Sampul

Gikan sa Bikol Sentral na Wikipedia, an talingkas na ensiklopedya
Tapiserya kan Sampul
Bilog na laba
Detalye
Posibleng botolan o suldados na Yuezhi na nakasulot nin pulang dyaket asin pantalon, sa tapiserya kan Sampul. Naborda sa estilong Helenistiko, na may motibo nin sarong centaur, ika-1 siglo AD, Sampul, Ürümqi Museo kan Rehiyon Xinjiang.[1]
MateryalesBurdadong tapiserya
Pigmuknaika-1 siglo AD
NadiskubreSampul, Plantilya:Coordinates

An tapiserya kan Sampul sarong suanoy na lana na nakasabit sa lanob na nakua sa Tarim Basin na istaran kan Sampul sa Kondado nin Lop, Prepektura nin Hotan, Xinjiang, Tsina,[2] harani sa suanoy na siyudad nin Khotan.[3] An bagay igwa nin kadakol na tampok na Hellenistikong panahon, kabali an sarong Griego na centaur asin diadem, na nagkokonektar kaini sa Kahadian nin Greco-Bactria (nabilog pagkatapos kan pagsakop kan Imperyo nin Achaemenid ni Alejandro an Dakula kan Macedon asin pagmukna kan Seleucid Empire). Iyan tibaad nagrerepresentar sa sarong Yuezhi na soldados, na nakasulot nin pulang dyaket asin pantalon, kan enot na siglo C.E.[4][5] Sa ibong na lado, an suldados (hade) posibleng sarong Greco-Bactria,[6] sarong helenisadong Saka o sarong Greco-Saka na aristokrata militar. [7] An payo kan lalaki igwa nin mga tampok (pisngi, nguso, asul na mga mata,[8] dungo, hairband) asin an representasyon kan budyak pigmodelo nin kapareho sa paglaladawan ni Alejandro an Dakula sa sarong medalyon na nakua gikan sa Romanong Ehipto (215-243 AD)[9] asin puedeng magrepresentar sa hade.[10] Sa kabilogan, an tapiserya kan Sampul kabali sa kulturang Greco-Bactria.

Deskripsyon

[baguhon | baguhon an source]

An bilog na tapestry 48 cm an lakbang asin 230 cm an laba.[11] An pidaso kan centaur 45 cm por 55 cm, an pidaso kan lalawgon kan parapakilaban 48 cm por 52 cm.[12] An nakuang tapiserya iyo sana an minabilog kan wala na dekorasyon na gilid kan kun ano an magigin mas dakulang nakasabit sa lanob.[12]

Gibo sa lana,[13] ini igwa nin 24 na hilo na manlaen-laen an kolor.

An tapestry naglaladawan nin sarong lalaki na may Caucasoid na mga tampok,[14] (kaiba an asul na mga mata),[15] asin sarong centaur.[16] Kun an nawara na tela iisipon, an suldados magigin mga anom na doble an langkaw kisa sa centaur.[17] An bagay nabibisto bilang sarong parapakilaban sa paagi kan bangkaw na saiyang kapot sa saiyang kamot siring man sa sarong punyal na nakasuksok sa saiyang habayan.[18] He wears a tunic with rosette motifs.[19] An saiyang headband pwedeng sarong diadem, sarong simbolo nin pagkahade sa kinaban na Helenistiko – asin pigrerepresentar sa Macedonian asin iba pang suanoy na sinsilyong Griyego.

An centaur nagtutugtog nin tambuli (salpinx) mantang nakasulot nin kapa asin hood.[20] [12] An saiyang kapa gibo sa kublit kan leon na Nemean asin an centaur sarong pagsambit sa parehong Heracles asin Chiron (an mentor ni Achilles).[21]

Huli sa grabeng paghabon sa lokasyon, an petsa kan materyal bakong segurado. Ini pig-asignar na mga petsa poon ika-3 siglo BC sagkod ika-4 siglo AD.[12][15][22][23][24]

An centaur, na may mga dekorasyon na burak.

An tapiserya nakotkot kan 1983–1984 sa sarong suanoy na lolobngan sa Sampul (Shanpula), 30 km sa sirangan kan Hotan (Khotan), sa Tarim Basin.[25]

An tapiserya, sa pag-usyoso, ginibo sa sarong padis nin pantalon nin lalaki (an gabos na iba pang pantalon na nakua sa Sampul mayo nin dekorasyon).[26]

Pinaghalian

[baguhon | baguhon an source]
An tapiserya na may payo ni Hermes asin an saiyang sugkod na caduceus, nadiskubre ni Aurel Stein sa Kahadian nin Loulan.[27]

Bakong segurado kun sain ginibo an tapiserya, dawa ngani an Kahadian nin Greco-Bactria sa Sentral na Asya isinuherir na sarong posibilidad. An teknik na ginamit para sa tapiserya, na may labing 24 na hilo na manlain-lain an kolor, sarong tipikal na Solnopan. An kapa asin hood kan centaur sarong sentral na Asyanong modipikasyon kan Griyegong motibo.[28] An bagay na siya nagtutugtog nin tambuli iyo man an nagpapalain saiya sa mga prototipo kan mga Griyego.[12] An motibo nin burak na brilyante sa lapel kan parapakilaban gikan sa sentral na Asya.[22] An nagkapirang motibo, partikularmente an payo nin hayop sa punyal kan soldados, nagsusuherir na an tapiserya nagpoon sa Kahadian nin Parthia sa amihanan na Iran.[29]

An Roma pigproponer man bilang sarong posibleng pinagkukuanan.[29] An saro pang suhestiyon iyo na ini lokal na ginibo siring sa Tang annal na Bagong Libro ni Tang na nasambit na an mga lokal na tawo kan Khotan marahay sa trabaho sa tela asin tapiserya kan Emperador Wu kan Han (r. 141-87 BC) binuksan an Dalan nin Seda pasiring sa Khotan kan inot na siglo BC. An tapiserya pwedeng ginibo mga sarong siglo bago an pananakop kan Intsik na Han sa Tarim Basin sa irarom ni Wudi.[30] An mga tapiseryang Helenistiko nakua man sa Loulan ni Aurel Stein, na nagpapahiling nin sarong kultural na koneksyon sa pag-ultanan kan Loulan asin Khotan.[30]

Significance

[baguhon | baguhon an source]

An pag-eksister kan tapiserya na ini may tendensiyang magsuherir na an mga kontak sa pag-ultanan kan mga kahadian na Helenistiko kan Katahawan na Asya asin kan Tarim Basin, sa gilid kan kinaban nin Tsina, nangyari poon kan mga ika-3 siglo BC.[nangangaipo nin toltolan]

Kasaysayan kan eksibisyon

[baguhon | baguhon an source]

An tapiserya yaon sa permanenteng displey sa Museo nin Xinjiang, Ürümqi, Tsina.[24]

An mga pidaso nin centaur asin payo kan tapiserya nagin parte kan sarong mayor na eksibisyon na China: Dawn of a Golden Age, 200–750 AD, na ginibo sa Metropolitan Museum of Art, New York, poon 12 Oktubre 2004 sagkod 23 Enero 2005.[31][32]

Poon 18 Pebrero sagkod 5 Hunyo 2011, sinda ipinahiling sa Museo nin Penn, Philadelphia, sa eksibisyon na Mga Hilom kan Dalan nin Seda.[33][34]

  1. Yatsenko, Sergey A. (2012). "Yuezhi on Bactrian Embroidery from Textiles Found at Noyon uul, Mongolia". The Silk Road 10: 45–46. http://www.silkroadfoundation.org/newsletter/vol10/SilkRoad_10_2012_yatsenko.pdf.
  2. Wood 2002, p. 37, p. 255
  3. Christopoulos, Lucas (August 2012), "Hellenes and Romans in Ancient China (240 BC – 1398 AD)," in Victor H. Mair (ed), Sino-Platonic Papers, No. 230, Chinese Academy of Social Sciences, University of Pennsylvania Department of East Asian Languages and Civilizations, p. 15, ISSN 2157-9687.
  4. Yatsenko, Sergey A. (2012). "Yuezhi on Bactrian Embroidery from Textiles Found at Noyon uul, Mongolia". The Silk Road 10: 45–46. http://www.silkroadfoundation.org/newsletter/vol10/SilkRoad_10_2012_yatsenko.pdf.
  5. Betts, Alison; Vicziany, Marika; Jia, Peter Weiming; Castro, Angelo Andrea Di (19 December 2019). The Cultures of Ancient Xinjiang, Western China: Crossroads of the Silk Roads (in English). Archaeopress Publishing Ltd. p. 104. ISBN 978-1-78969-407-9.
  6. The ornamental trousers from Sampula (Xinjiang, China): their origins and Biography. Antiquity 83 (2009): 1065-1075. p.6
  7. Lucas, Christopoulos; Dionysian rituals and the Golden Zeus of China pp.63-118
  8. Susog ki Pseudo-Callisthenes, an toong mata ni Alexander may magabat na takop asin itom/maitom na asul (kuanoblefaron) asin an wala asul (glaukos). Ps.-Callisthenes, Bios Alexandrou 1.13.3 (ca AD 300); Brown 19 49; Stewart 1993, 346, T 18.
  9. "Medallion with Alexander the Great | the Walters Art Museum".
  10. Christopoulos, Lucas (August 2021). "Hellenes and Romans in Ancient China" Sino-Platonic Papers. 230. p.15
  11. Hansen 2012, p. 285, fn. 6
  12. 1 2 3 4 5 Zhao 2004, p. 194
  13. Wood 2002, p. 37; Zhao 2004, p. 194
  14. Time Life 1993, p. 81; Wood 2002, p. 37; Hansen 2012, p. 202
  15. 1 2 Time Life 1993, p. 81
  16. Time Life 1993, p. 81; Wood 2002, p. 37; Hansen 2012, pl. 13 image + text, p. 202
  17. Zhao 2004, p.195
  18. Zhao 2004, p. 194; Hansen 2012, p. 202
  19. Alexander the great was wearing a mixed Persian and Median dress until the end of his career. Plut. Life of Alexander 45.
  20. Hansen 2012, pl. 13 text; Zhao 2004, p. 194
  21. Christopoulos, Lucas (August 2021). "Hellenes and Romans in Ancient China" Sino-Platonic Papers. 230. p.15
  22. 1 2 Hansen 2012, pl. 13 text
  23. Image gallery Archived 2021-04-19 at the Wayback Machine. for the Secrets of the Silk Road exhibition at the Penn Museum
  24. 1 2 Wood 2002, p. 255
  25. Wood 2002, p. 37, p. 255; Zhao 2004, p. 194; Hansen 2012, p. 201
  26. Hansen 2012, pl. 13 text, p. 202
  27. Rowland, Benjamin (1974). The Art of Central Asia. Art of the World. New York: Crown Publishers. p. 44. ISBN 9780517516607.
  28. Zhao 2004, p. 194; Hansen 2012, pl. 13 text
  29. 1 2 Hansen 2012, p. 202
  30. 1 2 Lucas, Christopoulos (August 2012). "Hellenes and Romans in Ancient China (240 BC – 1398 AD)". Sino-Platonic Papers (230): 9–20. ISSN 2157-9687. http://www.sino-platonic.org/complete/spp230_hellenes_romans_in_china.pdf.
  31. Zhao 2004
  32. China: Dawn of a Golden Age, 200–750 AD at the Metropolitan Museum of Art
  33. Sheng 2010, p. 33, pp. 38–39
  34. Secrets of the Silk Road Archived 2018-09-02 at the Wayback Machine. at the Penn Museum

Mga toltolan

[baguhon | baguhon an source]

Plantilya:Central Asian history Plantilya:Tapestry